Διατροφή

Show_gonimotita_for_web
Διατροφή

Σωστή διατροφή, Εισιτήριο γονιμότητας

Η υπογονιμότητα και η αδυναμία τεκνοποίησης αποτελούν σήμερα ένα από τα σημαντικά προβλήματα των ζευγαριών. Πόσο, όμως, επηρεάζει η διατροφή τη γονιμότητα; Τι θα πρέπει να συμπεριλάβουμε και τι θα πρέπει να... εξορίσουμε από το καθημερινό μας διαιτολόγιο, για να αυξήσουμε τη γονιμότητά μας; Η κ. Μαρία Κοκκίνου, Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, Προϊσταμένη του Τμήματος Διατροφής Ιατρικού Διαβαλκανικού Κέντρου, μας δίνει όλες τις απαντήσεις.

Ο σύγχρονος τρόπος ζωής, το στρες, αλλά και η κακή διατροφή, σε συνδυασμό με άλλους παράγοντες, οδηγούν όλο και περισσότερα ζευγάρια στην πόρτα των ειδικών, ωθώντας τα αναπόφευκτα στη λύση θεραπειών για την καταπολέμηση της υπογονιμότητας και -πολλές φορές- στην εξωσωματική γονιμοποίηση. Η κ. Μαρία Κοκκίνου, Διαιτολόγος-Διατροφολόγος και Προϊσταμένη του Τμήματος Διατροφής Ιατρικού Διαβαλκανικού Κέντρου, απαντά στα πιο συχνά ερωτήματα ανδρών και γυναικών για τη σχέση μεταξύ διατροφής και γονιμότητας.

 

Ποια είναι η σχέση μεταξύ διατροφής και γονιμότητας;

«Mια σωστή και ισορροπημένη διατροφή, με ποικιλία τροφίμων, εξασφαλίζει όλα εκείνα τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά που χρειάζεται η γυναίκα για να συλλάβει, αλλά και να φέρει σε πέρας μια εγκυμοσύνη ή ένας άντρας για να ενισχύσει την ποιότητα και την ποσότητα του σπέρματός του, που είναι απαραίτητο για την σύλληψη», σημειώνει η κ. Κοκκίνου.

Υπάρχουν όμως συγκεκριμένα θρεπτικά συστατικά που μπορούν να ενισχύσουν την γονιμότητα και συστατικά που τη βλάπτουν και θα πρέπει να αποφεύγονται; Η απάντηση είναι θετική.

«Πιο συγκεκριμένα, οι γυναίκες θα πρέπει να προτιμούν τα πλήρη γαλακτοκομικά προϊόντα (γάλα, γιαούρτι), καθώς προσφέρουν προστασία από τα προβλήματα ωορρηξίας, με προσοχή όμως στην ποσότητα που καταναλώνεται, ώστε να αποφευχθεί η αύξηση βάρους. Το ακριβώς αντίθετο ισχύει για τους άνδρες: οι άνδρες θα πρέπει να προτιμούν τα άπαχα ή ημίπαχα γαλακτοκομικά, αφού έχει βρεθεί ότι τα πλήρη σε λιπαρά προϊόντα βλάπτουν τη μορφολογία και την κινητικότητα του σπέρματος.

Πολύ σημαντική είναι η κατανάλωση φρούτων και λαχανικών (π.χ. φράουλες, εσπεριδοειδή, ρόδι, σκούρα πράσινα λαχανικά, σπανάκι, λάχανο κ.ά.) από το ζευγάρι που επιθυμεί να αποκτήσει παιδί. Οι βιταμίνες, τα μέταλλα και τα ιχνοστοιχεία που περιέχουν και οι αντιοξειδωτικές τους ιδιότητες παίζουν πολύ σημαντικό ρόλο στην αντιμετώπιση της υπογονιμότητας. Είναι προτιμότερο μάλιστα, να καταναλώνονται φρέσκα και νωπά, καθώς η θερμική επεξεργασία μπορεί να μειώσει την περιεκτικότητά τους σε θρεπτικά συστατικά.

Επίσης, η κατανάλωση δημητριακών ολικής άλεσης (μαύρο ψωμί, καστανό ρύζι, δημητριακά ολικής, ζυμαρικά ολικής, κ.ά.) και η αποφυγή των επεξεργασμένων δημητριακών (λευκό ψωμί, λευκά ζυμαρικά, κ.ά.) μπορεί να φέρει θετικά αποτελέσματα στην ενίσχυση της γονιμότητας. Τέλος, η κατανάλωση ψαριών 2 φορές την εβδομάδα, διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην ενίσχυση της γονιμότητας, χάρη στην υψηλή τους περιεκτικότητα σε λιπαρά οξέα, ψευδάργυρο, σελήνιο, Β12 και βιταμίνη D. Προσοχή όμως χρειάζεται, στην κατανάλωση ψαριών που περιέχουν μεγάλες ποσότητες υδραργύρου, όπως π.χ. το φαγκρί και ο ξιφίας», εξηγεί η κ. Κοκκίνου.

Όσον αφορά στις τροφές που επιδρούν αρνητικά στην γονιμότητα και θα πρέπει να αποφεύγονται, η κ. Κοκκίνου συστήνει:

• περιορισμό στην κατανάλωση ζάχαρης και προϊόντων που την περιέχουν (π.χ. έτοιμοι χυμοί φρούτων, αναψυκτικά κ.ά.), τροφών πλούσιων σε λίπος, αρτοσκευασμάτων (π.χ. κρουασάν), τηγανητών και επεξεργασμένων φαγητών.

• με μέτρο κατανάλωση καφέ (2 καφέδες/ημέρα) και αλκοόλ. Η υπερβολική κατανάλωση καφέ αυξάνει τις ελεύθερες ρίζες και επηρεάζει αρνητικά την ποιότητα του σπέρματος, ενώ η κατάχρηση αλκοόλ οδηγεί σε μειωμένη λίμπιντο, μη σωστή σύνθεση της τεστοστερόνης, μειωμένη συγκέντρωση, κινητικότητα και παραγωγή σπέρματος.

• αποφυγή της σόγιας και των προϊόντων που την περιέχουν (γάλα σόγιας, μπιφτέκι σόγιας, κ.ά.) διότι διαταράσσουν την ορμονική ισορροπία.

 

Ποιος ο ρόλος του σωματικού βάρους στη γονιμότητα;

«Το σωματικό βάρος παίζει σημαντικό ρόλο κατά τη διάρκεια της σύλληψης, τόσο για τις γυναίκες όσο και για τους άντρες», επισημαίνει η ειδικός.

«Η διατήρηση ενός φυσιολογικού βάρους είναι καθοριστικής σημασίας για την επιτυχία της σύλληψης. Είναι γνωστό ότι η παχυσαρκία συμβάλλει στην ανωορρηξία και σε διαταραχές του κύκλου. Το σωματικό βάρος φαίνεται να επηρεάζει ακόμη και την επιτυχία της υποβοηθούμενης αναπαραγωγής. Μελέτες έδειξαν ότι γυναίκες με 2ο και 3ο βαθμό παχυσαρκίας (νοσογόνος παχυσαρκία), έχουν 60% λιγότερες πιθανότητες να συλλάβουν με υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, συγκριτικά με γυναίκες φυσιολογικού βάρους. Επομένως, αναπόσπαστο κομμάτι της θεραπείας της υπογονιμότητας θα πρέπει να είναι και η εξασφάλιση ενός υγιούς σωματικού βάρους.

Καλό θα ήταν βέβαια να σημειωθεί, ότι μεγαλύτερη σημασία έχει το ποσοστό του λιπώδους ιστού στο σώμα, παρά το ίδιο το σωματικό βάρος. Υπάρχουν π.χ. περιπτώσεις γυναικών με φυσιολογικό βάρος, αλλά με ποσοστό λίπους στο σώμα κάτω από τα επιτρεπτά όρια, που έχουν διαταραχές κύκλου ή ακόμη και αμηνόρροια», τονίζει η κ. Κοκκίνου.

«Οι διατροφικές διαταραχές, κυρίως η νευρική ανορεξία και νευρική βουλιμία, επηρεάζουν επίσης τη γονιμότητα. Προκαλούν αρκετές βιοχημικές ανισορροπίες, οι οποίες επηρεάζουν το ορμονικό σύστημα, καθώς και την σεξουαλική ωρίμανση (έμμηνος ρύση για τις γυναίκες και η στύση για τους άνδρες). Καθίσταται, λοιπόν, απαραίτητο πριν ξεκινήσουν τις προσπάθειες για να συλλάβουν, οι υποψήφιοι γονείς, να απευθυνθούν σε έναν ειδικό για τη θεραπεία αυτών των διαταραχών», διευκρινίζει η ειδικός.

 

Η παχυσαρκία επηρεάζει και τη γονιμότητα των ανδρών;

«Έχει διαπιστωθεί, ότι η παχυσαρκία επιδρά αρνητικά και στην ανδρική γονιμότητα, αφού μειώνει, τόσο την ποιότητα, όσο και την ποσότητα του σπέρματος. Παρόλα αυτά, υπάρχουν μελέτες που δείχνουν ότι οι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι άνδρες δεν έχουν μεγάλα προβλήματα να αποκτήσουν παιδί και ότι μικρό ποσοστό των παχύσαρκων ανδρών αντιμετωπίζουν προβλήματα γονιμότητας. Το σίγουρο είναι ότι τα ποσοστά παχυσαρκίας ολοένα αυξάνονται και τα προβλήματα υγείας και οι δυσλειτουργίες που προκαλεί πολλαπλασιάζονται. Γι’ αυτό η ισορροπημένη διατροφή είναι πάρα πολύ σημαντικός παράγοντας για τη συνολική υγεία τόσο των ανδρών, όσο και των γυναικών», εξηγεί η ειδικός.

 

Υπάρχουν συμπληρώματα διατροφής που μπορούν να βοηθήσουν τη γονιμότητα;

«Υπάρχουν μελέτες που δείχνουν ότι η τακτική χρήση ενός πολυβιταμινούχου συμπληρώματος μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο της υπογονιμότητας, που οφείλεται κυρίως σε διαταραχές της ωορρηξίας. Βέβαια, η χρήση συμπληρωμάτων διατροφής καλό είναι να γίνεται με σύνεση και πάντα σε συνδυασμό με μια σωστή και ισορροπημένη διατροφή. Θρεπτικά συστατικά που καλό είναι να περιλαμβάνει ένα τέτοιο συμπλήρωμα είναι το φυλλικό οξύ, τα Ω-3 λιπαρά οξέα, η βιταμίνη Ε, η βιταμίνη C, ο ψευδάργυρος, η βιταμίνη Β12, το ασβέστιο, το σελήνιο, ο σίδηρος», συμπληρώνει η κ. Κοκκίνου.

 

Συμβουλές διατροφής για ζευγάρια που θέλουν να ενισχύσουν την γονιμότητά τους

• Καταναλώνετε ωμά και φρέσκα φρούτα και λαχανικά

• Προτιμάτε δημητριακά ολικής άλεσης

• Καταναλώνετε ψάρια 2 φορές την εβδομάδα

• Μην ξεχνάτε το νερό, για καλή ενυδάτωση

• Προσοχή στο αλκοόλ. Η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ οδηγεί σε μειωμένη λίμπιντο

• Καταναλώνετε καφέ με μέτρο

• Αποφύγετε τη ζάχαρη και τα τρόφιμα πλούσια σε ζάχαρη

• Αντικαταστήστε τους τυποποιημένους χυμούς φρούτων με ζάχαρη, με φρεσκοστυμμένους

• Αποφύγετε την κατανάλωση σόγιας και προϊόντων σόγιας

 

 

Μαρία Κοκκίνου

Διαιτολόγος-Διατροφολόγος

Η Μαρία Κοκκίνου γεννήθηκε και ζει στη Θεσσαλονίκη. Είναι απόφοιτη του τμήματος Διατροφής του ΑΤΕΙ Θεσσαλονίκης. Έχει παρακολουθήσει το μεταπτυχιακό πρόγραμμα Εξειδίκευσης στις Διατροφικές Διαταραχές (Master Practitioner Programme in Eating Disorders and Obesity) από το Κέντρο Εκπαίδευσης και Αντιμετώπισης Διατροφικών Διαταραχών (ΚΕΑΔΔ).

Από το 2007 είναι η διαιτολόγος-διατροφολόγος και Προϊσταμένη του Τμήματος Διατροφής του Ιατρικού Διαβαλκανικού Κέντρου και παράλληλα ιδιοκτήτρια και υπεύθυνη διαιτολογικού γραφείου στη Θεσσαλονίκη.

Το 2011 παρείχε διατροφική παρακολούθηση στην αντρική ομάδα χάντμπολ του ΠΑΟΚ. Την ίδια σεζόν συνεργάστηκε και παρείχε υπηρεσίες διατροφής στις Ακαδημίες Ποδοσφαίρου του ΠΑΟΚ.

Εργάστηκε στο Νομαρχιακό Γενικό Νοσοκομείο «Γ. Γεννηματάς», στο τμήμα Διατροφής, στα πλαίσια πρακτικής άσκησης, η οποία βαθμολογήθηκε με άριστα.

Την περίοδο 2003-2005 εργάστηκε στον ιδιωτικό τομέα, σε γνωστό διαιτολογικό κέντρο. Από το 2005-2007 συνεργάστηκε με Δήμο της Νομαρχίας Θεσσαλονίκης, παρέχοντας υπηρεσίες διατροφής και διαιτολογίας στους κατοίκους της περιοχής.

Διεύθυνση: Θησέως 1Β, Πεύκα - Ρετζίκι, Τ.Κ.: 57010, Θεσσαλονίκη

Τηλέφωνο: 2310-676853