Διατροφή

Show_paleo_for_web
Διατροφή

Paleo ή Caveman diet: Να τρώμε όπως οι πρωτόγονοι;

της Βιβέτας Λαϊνιώτη

Άραγε τι έτρωγαν τα διάσημα καρτούν Flintstones; H διατροφή των ανθρώπων των σπηλαίων, δεν θα μπορούσε να ονομάζεται κάτι άλλο πέρα από... παλαιολιθική! Τι ακριβώς περιλάμβανε το μενού; Τώρα έχετε τη δυνατότητα όχι μόνο να μάθετε, αλλά και να το δοκιμάσετε, μιας και η παλαιολιθική δίαιτα, γνωστή ως «paleo ή caveman diet» κάνει «θραύση» στην Αμερική, αποκτώντας καθημερινά χιλιάδες οπαδούς! Πολλές διασημότητες στις ΗΠΑ πιστεύουν ότι οφείλουν το καλλίγραμμο σώμα τους σε αυτήν, με τρανταχτό παράδειγμα την Megan Fox, που δηλώνει πιστή οπαδός!
Αποτελεί ίσως το πιο famous πρόγραμμα διατροφής στον πλανήτη! H paleo diet αναφέρεται σε έναν τρόπο ζωής εμπνευσμένο από την εποχή που οι άνθρωποι ζούσαν ακόμη στις σπηλιές. Οι υποστηρικτές της υποστηρίζουν πως η συγκεκριμένη διατροφή χαρίζει ένα όμορφο, αδύνατο και υγιές σώμα. Ωστόσο, δεν λείπουν και οι διστακτικοί που, ίσως λόγω ονόματος, φοβούνται να τη δοκιμάσουν καθώς ανακαλεί στο νου εικόνες ωμοφαγίας, ακόμη ίσως και αγριότητας!

Τι είναι η Paleo diet;
Με απλά λόγια, είναι η επιστροφή στη φύση και στα προϊόντα της! Η ουσία της διατροφής αυτής είναι η προτίμηση σε φυσικές τροφές. Εμπνευστής της υπήρξε ο γαστρεντερολόγος Walter L. Voegtlin, το 1974. Σήμερα, απαντάται σε πολλές παραλλαγές και με πολλές και διάφορες ονομασίες, με πιο διάσημη την caveman diet (δίαιτα του ανθρώπου των σπηλαίων).
Ο άνθρωπος όμως που έκανε την paleo diet πιο γνωστή στο ευρύ κοινό είναι ο Dr. Loren Cordain, Καθηγητής Υγείας και Άσκησης στο Κρατικό Πανεπιστήμιο του Κολοράντο των ΗΠΑ, ο οποίος θεώρησε επιβεβλημένη την καθημερινή κατανάλωση κρέατος, χωρίς να κάνει διάκριση μεταξύ άσπρου ή κόκκινου κρέατος. Σύμφωνα με το βιβλίο του, «The Paleo Diet: Lose Weight and Get Healthy by Eating the Foods You Were Designed to Eat» (Παλαιολιθική δίαιτα: Χάστε Βάρος και αποκτήστε Υγεία τρώγοντας τις Τροφές τις οποίες είστε φτιαγμένοι να τρώτε), το κόκκινο κρέας εφοδιάζει τον οργανισμό με ζωτικής σημασίας θρεπτικές ουσίες. «Φροντίστε να επιλέγετε άπαχα κομμάτια χωρίς λίπος και προτιμάτε το βιολογικό κρέας, το οποίο προέρχεται από ζώα που τρέφονται με χόρτα», γράφει ο Dr. Loren Cordain, συστήνοντας στον κόσμο να τρώει κρέας ή ψάρι σε κάθε του γεύμα όπως, κατά τη γνώμη του, έκανε ο παλαιολιθικός άνθρωπος.

Δηλαδή τι τρώμε;
Ας δούμε μερικά απλά παραδείγματα:
• Φρέσκα φρούτα, αλλά με μέτρο -ειδικά εκείνα που έχουν υψηλό γλυκαιμικό δείκτη, όπως π.χ. τα σταφύλια
• Πολλά λαχανικά
• Αυγά και όλα τα είδη κρέατος: χοιρινό, μοσχάρι, πουλερικά και κοτόπουλο
• Ψάρια και θαλασσινά
• Ανάλατες ελιές και ανάλατους ξηρούς καρπούς.
Με απλά λόγια, μπορεί να καταναλωθεί όλο το φάσμα των ζωικών τροφών. Επίσης, επιτρέπονται -σε περιορισμένες ποσότητες όμως- το ελαιόλαδο και το αβοκάντο. Όσον αφορά στα υγρά, είναι απαραίτητη η κατανάλωση 1,5 -2 λίτρων νερού την ημέρα και επιτρέπονται -πάντα χωρίς την προσθήκη ζάχαρης- τα ροφήματα βοτάνων και οι χυμοί από φρέσκα φρούτα.
Τι δεν έτρωγαν οι πρόγονοί μας; Μα φυσικά τίποτα συσκευασμένο και επεξεργασμένο! Γι’ αυτό πάρτε χαρτί και μολύβι και διαγράψτε από τη λίστα της διατροφής σας και το πιάτο σας: τους υδατάνθρακες, τα αμυλούχα λαχανικά, τα φιστίκια, τα όσπρια, τη σόγια, το ρύζι, τα μακαρόνια, τη ζάχαρη, το αλάτι, τα γαλακτοκομικά, το αλκοόλ, τα γλυκά, τα αναψυκτικά, τους συσκευασμένους χυμούς, τα λιπαρά ή και επεξεργασμένα κρέατα, τις σάλτσες και όλα τα δημητριακά.

Μπορεί να βοηθήσει στο αδυνάτισμα;
Η παλαιολιθική διατροφή εκτός του ότι βρίσκεται πιο κοντά στη βιολογία του ανθρώπου έχει και την ιδιότητα να αδυνατίζει. Όπως συμβαίνει με τη δίαιτα Άτκινς (Atkins) ή τη δίαιτα Ντουκάν (Dukan), η παλαιολιθική δίαιτα δεν περιλαμβάνει προϊόντα της σύγχρονης βιομηχανίας τροφίμων που βασίζονται στους επεξεργασμένους υδατάνθρακες, στη ζάχαρη και στα λεγόμενα τρανς λιπαρά. Άρα, όταν μια δίαιτα απαγορεύει απλώς τη ζάχαρη και το αλεύρι, αυτό μόνο του είναι ικανό να οδηγήσει σε λιγότερες θερμίδες και απώλεια κιλών. Οι δίαιτες με αυξημένες πρωτεΐνες, όπως η παλαιολιθική, δεν περιορίζουν την ποσότητα της τροφής, απλώς απαγορεύουν τα επεξεργασμένα τρόφιμα. Όταν κάποιος αποφεύγει τα επεξεργασμένα τρόφιμα καταναλώνει αναγκαστικά λιγότερες θερμίδες, ακόμη κι αν η δίαιτα τού επιτρέπει να φάει όσο θέλει.
Σε μια πρόσφατη μελέτη[1], οι ερευνητές ζήτησαν από 14 εθελοντές να ακολουθήσουν παλαιολιθική δίαιτα, αποτελούμενη από άπαχο κρέας, λαχανικά, βατόμουρα και καρύδια, χωρίς κανέναν περιορισμό στην ποσότητα. Αποδείχθηκε πως οι εθελοντές έχασαν κατά μέσο όρο 2,5 κιλά σε τρεις εβδομάδες. Παράλληλα, μείωσαν και την αρτηριακή τους πίεση κατά 3 μονάδες. Πού οφείλεται αυτό; Στο γεγονός ότι, αποφεύγοντας τις επεξεργασμένες τροφές, μείωσαν την πρόσληψη θερμίδων τους κατά 36%, ανέφερε ο κεντρικός συγγραφέας της μελέτης Περ Βάντελ.

Και τώρα... Παλαιολιθικό Μενού!
Πρωινό: Μια ομελέτα με μανιτάρια, μπρόκολο και γαλοπούλα.
Δεκατιανό: Μια μερίδα φρούτων (αποξηραμένων ή μη) ή ένα βραστό αυγό ή ανάλατους ξηρούς καρπούς.
Μεσημεριανό: Μια σαλάτα με ψητό κοτόπουλο ή γαλοπούλα, ντοματάκια, μαρούλι, πιπεριές με μια σος από λεμόνι και ελαιόλαδο. Εναλλακτικά, μαγειρέψτε στον ατμό ή ψητή ή βραστή οποιαδήποτε πρωτεϊνούχο τροφή προτιμάτε χωρίς την πέτσα και άπαχη- π.χ. μοσχάρι, κοτόπουλο, γαλοπούλα, ψάρι, θαλασσινά, χοιρινό κ.λπ. Προσθέστε μυρωδικά, ελαιόλαδο και λεμόνι.
Απογευματινό: Ένα μπολ με φράουλες και καρύδια ή ένα σφιχτό αυγό.
Βραδινό: Ψητό κοτόπουλο με γλυκοπατάτες ή μοσχάρι κατσαρόλας με πλούσια σαλάτα ή μια πέστροφα με βραστά λαχανικά. Μια σαλάτα με σολομό και παξιμάδια.

Τα Υπέρ της Paleo diet
1.  Πρόκειται για τη μοναδική δίαιτα που δεν φτιάχτηκε από ειδικούς, αλλά σχεδιάστηκε βάσει των όσων κατανάλωναν οι κυνηγοί-τροφοσυλλέκτες μακρινοί πρόγονοί μας, στα οποία η ανθρώπινη φύση μας είναι συνηθισμένη.
2. Είναι μία δίαιτα που βασίζεται σε πρωτεΐνες, οι οποίες προκαλούν κορεσμό, χωρίς να μας φορτώνουν με πολλές θερμίδες.
3. Υπάρχουν έρευνες2 που συνδέουν την πρωτόγονη διατροφή με μείωση της αρτηριακής πίεσης και βελτίωση των επιπέδων των λιπιδίων στο αίμα.
4. Η αποχή από τα κατεργασμένα τρόφιμα και τους κατεργασμένους υδατάνθρακες.
5. Η μείωση της κατανάλωσης τροφών πλούσιων σε ζάχαρη και αλάτι ειδικά στα επεξεργασμένα τρόφιμα, όπου η ζάχαρη και το αλάτι είναι κρυμμένα σε μεγάλες ποσότητες.
6. Μειώνει τον κίνδυνο για καρδιακές παθήσεις, διαβήτη και χοληστερίνη.
7. Βοηθά στην απώλεια βάρους, βελτιώνει τη φυσική κατάσταση, ενώ σε περιπτώσεις ακμής υπάρχει ορατή βελτίωση, ακόμη και εξάλειψή της. Τα τελευταία χρόνια, οι επιστήμονες έχουν εστιάσει την προσοχή τους στην άρρηκτη σχέση μεταξύ ακμής και διατροφής και έχουν βρει ότι η δυτική διατροφή, που είναι πλούσια σε τροφές με υψηλό γλυκαιμικό δείκτη αυξάνει την ινσουλίνη στο αίμα, προκαλώντας ακμή. Η παλαιολιθική δίαιτα, αντίθετα, περιλαμβάνει μέτρια ποσότητα υδατανθράκων χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη. Με αυτόν τον τρόπο, δεν αυξάνει την παραγωγή ινσουλίνης μειώνοντας έτσι και την παραγωγή ανδρογόνων, που αυξάνουν το σμήγμα και προκαλούν την ακμή.

Για γευστικές παλαιολιθικές συνταγές, επισκεφτείτε τις ιστοσελίδες: 
www.civilizedcavemancooking.com
www.nomnompaleo.com
www.slimpalate.com

 

Πηγές 1. Osterdahl M1, Kocturk T, Koochek A, Wändell PE., «Effects of a short-term intervention with a paleolithic diet in healthy volunteers», Eur J Clin Nutr. 2008 May;62(5):682-5. Epub 2007 May 16. 2. Frassetto LA, Schloetter M, Mietus-Synder M, Morris RC Jr, Sebastian A., «Metabolic and physiologic improvements from consuming a paleolithic, hunter-gatherer type diet», Eur J Clin Nutr. 2009 Aug;63(8):947-55. doi: 10.1038/ejcn.2009.4. Epub 2009 Feb 11.